BilimGenelMakalelerSağlık

Bal Hakkında Her Şey

Bal Her Durumda Faydalı Mıdır?

Eğer zayıfsanız ya da sürekli hastalanıyorsanız büyükleriniz size bal yemeniz gerektiğini öğütler. Hatta balla zencefil, limon, tereyağı gibi karışımları sizin tüketmenizi sağlamaya çalışırlar. Danışanlarımdan birinin anlattığı bir olayı paylaşarak halk nazarında balın yerini görelim: “Ayşe Hanım kliniğimize geldiğinde bizim bir komşu var eşi şeker hastası ona her gün bir tatlı kaşığı bal yemenin iyi geldiğini fakat kendi eşinde bunu denediğinde işlerin daha da kötüye gittiğini söyledi.” Bu yaşanan olaydan da yola çıkarak bal tüketiminin; kişiden kişiye, hastalıktan hastalığa gibi durumlarda değişkenlik gösterdiği, aslında her derde şifa olmadığını kanıtlamaktadır.

Bal Nedir? İçerisinde Neler Bulundurur? Özellikleri Nelerdir?

Bal; arıların, bitkilerinin çiçeklerinin özsularını alarak kendi vücutlarındaki özel maddelerin yardımıyla işleyip peteklerin içlerine depoladıkları bir besindir. Petekler arılar tarafından doğal yapılabildiği gibi beşeri olarak yapılıp arılara bal yapmaları amacıyla sunulabilir.

Arılar tarafından yapılan peteklerdeki bala “doğal petekli bal” diğerine ise “fenni kovan balı” denmektedir.

Peki Hangi Bal Türünü Üreticiler Daha Çok Tercih Eder?

Üreticilerin çoğunluğu fenni kovan balını üretmeyi tercih ederler. Bunun nedeni arıların kovan yapmakta harcayacağı enerjiyi ortadan kaldırmak, arıların yorulmasını geciktirerek tamamen bal yapmaya yoğunlaşmalarını sağlamaktır.

Balın Tekstürel Özellikleri Nelerdir?

Bal petek gözlerinden dışarıya çıkarılırsa buna “süzme bal” denir.Balın kalitesi; rengi, kokusu, lezzeti, kıvamı ve dayanıklılığı ile ilgilidir. Balın rengi bitkilere renk veren maddelerden oluşur.

Arıların, sadece bitki çiçeklerinin öz suyuyla yaptıkları doğal balın rengi altın sarısıdır. Fenni kovan balının rengi daha açıktır. Arılara şeker verilerek yapılan balın rengi koyu kahverengidir.Balın lezzeti üretim şekilleriyle ilgilidir. Bitki türüne ya da yörenin bitki ortamına göre değişiklik gösterebilir.

Balın kıvamı da üretilen yörenin iklim koşullarına ve bitki örtüsüne göre değişir. Sıcak yörede üretilen balların kıvamı koyudur. Yayla ve dağlık bölgelerin ballarının kıvamı daha akıcı aynı zamanda lezzet ve aroma yönünden de üstün olduğu yapılan çalışmalarda belirtilmiştir.

Balın Besleyici Değeri Nedir?

Yenebilen  100 gr balın ortalama 17.2 gramı su, 82.3 gramı karbonhidrat, 0.5 gramı ise protein ve diğer maddelerden oluşmuştur. Bu verilerden de görüldüğü gibi balın bileşiminin çoğunu karbonhidratlar oluşturur. Balda bulunan karbonhidrat türü ise basit şekerler olarak da adlandırılan sindirime uğramadan kana geçebilen glikoz ve fruktozdur.

Balın Şeker Oranı Nasıldır ?

Şeker; iyi çiçek ballarında çok az bulunmaktadır. Ancak arılara şeker verilerek yapılan ballarda ise şeker oranı artmaktadır. Bu da balın bir süre sonra sekerlenmesine neden olur.

Balın Besleyici Özelliği  Nedir?

Sindirimi  gerektirmeden hemen kana  geçip kişiye hızlı enerji kaynağı oluşturmaktadır.

Bal Hangi Durumlardaki Kisilere Önerilmelidir Ya Da Önerilmemelidir?

Bal; şişman, hareketi kısıtlı, sedanter olarak yaşayan bireyler ve özellikle de şeker hastalığı olan kişiler için önerilmemektedir. Bal şeker hastalığının özelliği olan yüksek kan şekerini hızlı bir şekilde yüksektir. Ancak bazı kişilerde kan şekerinden ani düşüşler olabilir bu durumda ise bal yenmesi uygun olmaktadır.

Mide ameliyatlarından sonra da “damping sendromu” adlı durum oluşabilme ihtimali olduğundan dolayı kesinlikle mide ameliyatı geçiren hastaya bal verilmemelidir.

Zayıf, iştahsız ve hareketi çok olan kişilerin artan enerji gereksinimini karşılaması için ise önerilmektedir.

Bala Yapılan Hileler Nelerdir?

Süzme balın içerisine; su, süt, nişasta, melas şurubu, ayva peltesi, jelatin, gıda boyaları, ve aroma maddeleri katılarak hilelendirilebilir. Bir bakım hileli olup olmadığını ise ancak hilesiz bir balın tadını iyi bilen bir kişi tarafından anlaşılabilir.

Bal Zehirler Mi?

Arılar doğada bulduğu bitkilerin üzerine konarak onlardan öz aldığı için bazen zehirli bitkilere konup bunlardan da öz alma işlemini gerçekleştirdikleri durumlar olusabilmektedir. Dolayısıyla da buradan aldıkları öz yaptıkları bala karışabilir. En çok bala karışan zehir olarak bilinen isim ise “Andromedotoksin” olmaktadır.Zehirli bal ülkemizde en çok Marmara ve Karadeniz Bölgesinde ortaya çıkmaktadır. Zehirli balı ayırt etmesi oldukça güç bir iştir.

Bal Zehirlenmesi Ne Zaman Görülür?

50-100 gram içerisinde zehir bulunan balın yendikten sonra; mide bulantısı, halsizlik, kusma, baş dönmesi, kusma, ishal, terleme, halsizlik gibi belirtilerle ortaya çıkar.

Bunu Biliyor muyuz?

Şekerlere, bazı katkı maddeleri ve biraz da süzme bal eklenerek “yapay bal” elde edilir. Etiket üzerinde bu ibarenin yazılı olması gerekmektedir.

Kaynakça

  • Ayse Baysal- Saglikli beslenme kitabi
  • https://bizimhabersile.com/haber/bal-mucize-besin-
  • https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/

Etiketler

Soru Cevap banner

Beyza Nur Kaya

Çemberlitaş Anadolu Lisesi'nde okuduktan sonra Haliç Üniversitesi'ni burslu olarak kazandım.Şu an ise Haliç Üniversitesi 4. sınıf öğrencisiyim. Mesleğime dair araştırma yapmayı severim.Yeni şeyler öğrenip bu bilgileri geniş kitlelere yaymak hedefimdir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu
Kapalı